Bilgisayar Ağları
Ağ Topolojileri
01 / 08
Bilgisayar Ağlarının Oluşturulması
Ağ Topolojileri
Ağ topolojisi, bir ağ içerisindeki bilgisayarların ve cihazların birbirine bağlanma biçimini ifade eder. Mavi noktalar bilgisayarlar, kırmızı çizgiler kabloları temsil eder.
Bus
Ring
Star
Ağaç (Tree)
Mesh (Örgü)
Hiyerarşik
Bilgisayar Ağları
Ortak Yol (Bus) Topolojisi
02 / 08
BUS TOPOLOJİSİ
Tüm cihazlar ortak bir yol (bus) üzerinden iletişim kurar. Veriler hattın tamamına yayılır, hedef cihaz kendi adresine gelen paketi alır. Merkezi bir cihaz bulunmaz.
✦ Avantajlar
Nispeten düşük maliyet
Kurulum kolaylığı
Tüm düğümler eşittir, merkezi cihaz gerekmez
Tek bir düğümün kopması ağı durdurmaz
✗ Dezavantajlar
Veri çarpışmaları yaşanabilir
Hatasız iletim için ek protokol kuralları gerekir
Çok sayıda cihazda performans düşer
Ortak hatta meydana gelen kopma tüm trafiği durdurur
Bilgisayar Ağları
Halka (Ring) Topolojisi
03 / 08
RING TOPOLOJİSİ
Tüm cihazlar halka şeklinde bağlanır. Veriler halka boyunca tek yönde iletilir. Her düğüm kendisine gelmeyen veriyi bir sonraki düğüme iletir.
✦ Avantajlar
Bus'a kıyasla veri çarpışması olasılığı daha düşük
Daha yüksek hızlarda iletişim imkânı
✗ Dezavantajlar
Tek yönlü halka topolojisinde yalnızca tek bilgisayar haberleşebilir
İletişim yönündeki bir cihazın arızası iletişimi durdurur
Çarpışmadan kaçınmak için ek kurallar gerekir
Bilgisayar Ağları
Yıldız (Star) Topolojisi
04 / 08
STAR TOPOLOJİSİ
Tüm cihazlar merkezi bir düğüme (switch/hub) bağlanır. Ağ üzerindeki tüm veriler merkez tarafından dinlenebilir. Merkezi düğümün kopması tüm iletişimi durdurur.
✦ Avantajlar
Veriler ortak yol kullanmaz, çarpışma olmaz
Merkez dışı arıza ağı etkilemez
✗ Dezavantajlar
Merkezdeki cihazın arızalanması iletişimi durdurur
Bus topolojisine kıyasla daha maliyetlidir
Bilgisayar Ağları
Ağaç (Tree) Topolojisi
05 / 08
TREE TOPOLOJİSİ
Genişletilmiş Yıldız topolojisi; yıldız topolojisindeki merkez dağılımın alt dallar içermesiyle oluşur. Ağaç topolojisi hiyerarşik bir yapı içerir. Kök düğüm ağdan geçen tüm verileri denetleyebilir.
✦ Avantajlar
Büyük ağlarda hiyerarşik yönetim kolaylığı
Alt ağlar birbirinden bağımsız çalışabilir
Ölçeklenebilir yapı
✗ Dezavantajlar
Kök düğümün arızası tüm ağı etkiler
Kablo maliyeti yüksektir
Bakım ve yönetim karmaşık olabilir
Bilgisayar Ağları
Örgü (Mesh) Topolojisi
06 / 08
MESH TOPOLOJİSİ
Tüm cihazlar birbirleriyle doğrudan bağlantı kurar. N düğüm için N×(N−1)/2 bağlantı gerekir. En yüksek hata toleransına sahip topolojidir.
✦ Avantajlar
Tüm düğümler arasında direkt erişim
Herhangi bir yerdeki bozulma geniş ağı etkilemez
Mesajlar diğer kullanıcılar tarafından dinlenemez
Ağa yeni bilgisayar eklenmesi oldukça kolay
✗ Dezavantajlar
Direkt bağlantıların maliyeti çok yüksek
Güç tüketimi fazladır
Bilgisayar Ağları
Hiyerarşik (Hierarchical) Topoloji
07 / 08
HİYERARŞİK TOPOLOJİ
Ağ cihazları katmanlı ve ağaç benzeri bir yapıda düzenlenir. Çekirdek (Core) → Dağıtım (Distribution) → Erişim (Access) katmanları şeklinde organize edilir. Büyük kurumsal ağlarda kontrol, güvenlik ve yönetilebilirlik sağlar.
✦ Avantajlar
Büyük ölçekli ağlarda düzenli ve kontrollü yönetim
Ağ trafiği katmanlar arasında dengeli dağıtılır
Güvenlik ve erişim politikaları katman bazlı uygulanabilir
Arıza tespiti ve yönetimi kolaydır
✗ Dezavantajlar
Kurulum ve bakım maliyeti yüksek
Üst katmanlardaki arıza alt katmanları da etkiler
Küçük ağlar için gereksiz karmaşıklık
Bilgisayar Ağları
Genel Bakış — Tüm Topolojiler
08 / 08
Bus
Ring
Star
Tree
Mesh
Hiyerarşik